Izkin egin gabe

turistak

Azken urteotako joerari eutsita, amaitzear den udan turistaz mukuru izan dira Euskal Herriko bazterrak. Turistak gora eta behera gure lurraldean, eta turismoa aurrera eta atzera euskal herritarren ahotan. Izan ere, turismoaren gorakadak eztabaida bizia piztu du: batetik, gorakada betekada bihurtu dela eta, egungo turismo ereduaren ondorio kaltegarriak salatu dituzte batzuek; bestetik,  beste batzuek diote, mantra balitz bezala, turismoak aberastasuna eta onura besterik ez dakarrela, nola eta norentzat zehaztu gabe. Halaxe joan da uda, inguruotan ia edozein gairen inguruan sortzen diren ohiko osagaiekin: manifestazioak, zenbaitetan desegokiak izan diren protesta ekintzak, protesta egiten dutenen kontrako manipulazio saiakera zatarrak, arazoa desbideratzeko ahaleginak, turista aldareetara igoarazi duten diskurtsoak edota, kontrara, turistak kalte guztien jatorritzat jo dituztenak... baina fundamentuzko eztabaida gutxi. Hori bai, agerian geratu da turismo ereduarena ez dela interes politikoen arabera astindu beharreko polemika antzua. Lehendik ere gaia mahai gainean zegoen, eta artez heldu beharko litzaioke, alde guztiak aintzat hartuta. Horren ordez, enegarren aldiz bistaratu da herri honetan gai askoren inguruan zintzo eta serio eztabaidatzeko daukagun ezintasun patologikoa, endemikoa ez esatearren. Horixe ere aipatu beharko da turismo gidetan, turistentzako jakingarri.

Ondarea

berangoBurdin Hesia babesteko egitasmoa jarri dute martxan hainbat erakundek

Ondarea zaindu eta balioetsi, ahanzturan eror ez dadin. Burdin Hesia, 1936ko gerran Bilbo babesteko eraikitako defentsa lerroa, babestuko du Eusko Jaurlari-tzak. Lan horretan, Burdin Hesiak zeharkatzen dituen 33 udalerrien, Bizkaiko Foru Aldundiaren eta Gogora institutuaren laguntza izango du. Jose Antonio Agirre lehendakari zuela, Eusko Jaurlaritzaren aginduz eraiki zuten Burdin Hesia, Bilbo Francoren armadatik babesteko. Zierbenatik Sopelaraino, 80 kilometro luze zen. Ferra itxurakoa, Bilboz gain Abra badiako portua eta argindar eta ur hornidurak babesten zituen. Gotorlekuak, lubakiak, metrailadore habiak, babesguneak... hainbat elementu zituen. Haatik, ezin izan zuten guztiz bukatu: faxistak babes lerrora hurbildu zirenean, soilik % 40 zegoen bukatuta. Eta, aski jakina denez, ez zuen balio izan faxistak gerarazteko, ekainaren 19an hartu baitzuten Bilbo. Gertakari hura gogoan izateko balio izango du egitasmoak. Hala, batetik, Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Sailak Burdin Hesiaren aztarnak babestuko ditu, Euskal Kultur Ondarearen Legearen bitartez. Bestetik, Aldundia eta udalak egun zutik jarraitzen duten elementuak zaintzeaz arduratuko dira. Gogora institutuak, berriz, memoriaren ibilbideak antolatuko ditu aztarnak abiapuntu hartuta. Gaur egun, 25 udalerritan topa daitezke Burdin Hesiaren aztarnak. Zenbait lekutan bisita daitezke, tokian tokiko udalen zein herritar eta oroimen historikoari loturiko taldeen lanari esker. Esaterako, Berangon, Burdin Hesiaren Oroimenaren Museoan. Ahanzturaren kontrako babes lerro eraginkorra izango ahal da egitasmoa!.

Hedabideak

harmaila‘Harmaila’ euskarazko kirol aldizkaria sortu dute

Dagoeneko irakurgai da Harmaila, udan aurkeztu duten euskarazko kirol aldizkaria. Eñaut Barandiaran gidoigile eta kirol kazetariak, Aitor Manterola kirol kazetariak eta Iñaki Berastegi kirol kazetari eta esatariak sortu dute, euskarazko kirol kazetaritzan zegoen hutsune bat betetzeko helburuz. Izan ere, orain artean ez zen euskarazko kirol aldizkaririk. Dagoeneko sarean da 0. zenbakia. Nahikoa babes lortuz gero, 1. zenbakia paperean aterako dute. Urtean bost zenbaki argitaratzeko asmoa dute sortzaileek. Era berean, Harmaila.eus webgunean ere eduki gehiago paratuko dituzte. Sortzaileek jakinarazi dutenez, lasai irakurtzeko aldizkaria da, azaleko kontuak baztertu eta gaiak sakonean landuko dituena: “Pasioa eta analisia uztartzen saiatuko da, eta dena euskara hutsean”. Emakumezko eta gizonezkoen kirol profesionalari ez ezik, herri mailako kirolari ere arreta eskainiko dio aldizkariak. Horretarako, hiru kazetari sortzaileen lanez gain, kolaboratzaile gehiagorenak ere argitaratuko ditu. Aldizkaria eskuratu nahi dutenek harpidetza bidez egin dezakete. 40 euro balio du urte osoko harpidetzak, eta www.harmaila.eus gunean egin daiteke. Ongi etorri, Harmaila!

Japonia

izozkiEguzkipean ere, izozkia urtzeko beldurrik ez!

Izozkia erosi eta lehenbailehen jan, beroak urtu baino lehen. Izozkizale edota izozki jale orok bete beharreko urratsa, bistakoa denez. Edo ez hain agerikoa, Japonian sortu dutenari erreparatuz gero, bederen: urtzen ez den izozkia. Kanazawa hirian sortu dute, baita salgai jarri ere. Eguzkiak bete-betean jo eta bero egin arren, bere horretan irauten du izozkiak. Forma berarekin, eta hotz. Sukaldari batek topatu du izozki mota hori egiteko modua, kasualitatez. Izan ere, bestelakoa zuen helburua: 2011n lurrikara eta tsunami batek erasandako Japoniako zenbait eremutako marrubiak baliatzea. Zonalde horietako marrubiak normal haziko ez zirela eta, inork erosiko ez zituen beldurrez, marrubiak erabiltzeko modu berriak aztertzen hasi zen sukaldaria. Hala, estraktu bat atera zuen marrubietatik. Estraktu hori izozkiarekin nahastean konturatu ziren izozkia urtzea eragozten zuela. Polifenol izeneko konposatuaren eraginez gertatzen da hori, Kanazawako Unibertsitateko ikertzaile talde batek ondorioztatu duenez. Ura eta olioa bereizteko zailtasunak sortzen ditu estraktuak. Hots, ohiko izozkietan gertatzen denaren kontrakoa. Behin izozkiarekin nahastuta, denbora dezente behar izaten du urtzeko. Dagoeneko merkaturatu dituzte izozki bereziok. Biotherapy Development Research Center Co. izeneko enpresak egin eta saltzen ditu, Kanazawan, baita Osaka eta Tokion ere. Hori bai, produktuari izozki deitzen ote dioten, ezin izan dugu jakin...

Basauri

basauriSan Migel auzoa Bizkaiko kantarien topalekua izango da

Bizkaiko Kantarien Topaketa egingo dute, urriaren 28an, Basauriko San Migel auzoan. Egun osoko egitarauari esker, Bizkaiko herrietako kantari taldeak, kaleetan zehar kantuan aritzen direnak, batuko dira bertan, lagun giroan auzoko kaleetan kantuan ibili eta euskararen presentzia indartzeko. San Migelgo auzotar talde batek antolatu du topaketa. Duela hiru urte sortu zuten taldea, eta ordutik 30-40 lagun inguru hilean behin bildu ohi dira San Migelgo kaleak soinuz eta ahotsez alaitzeko, betiere euskaraz abestuz. Izan ere, kantuzaletasunak ez ezik, euskara kalean zabaltzeko nahiak ere batzen ditu taldeko kideak. Urriaren 28ko topaketan, lau multzotan banatuko dira San Migelera bertaratzen direnak. Kantujira egingo dute goizean, talde bakoitza abiapuntu ezberdin batetik abiatuta, azkenik denak bildu eta batera abesteko. Ondoren, bazkaria egingo dute Sofia Taramona eskolan, eta bazkarian zein bazkaloste luzean kantari jarraitzeko beta izanen dute. Guztira, Euskal Herriko lurralde guztietako 25 bat kanta inguru abestuko dituzte.